De Right to Repair Directive is opgesteld om de hoeveelheid afval in de Europese Unie te reduceren, grondstofgebruik te halveren en de levensduur van producten te verlengen. Daarmee is het onderdeel van de bredere Europese strategie om richting een circulaire economie te bewegen. Volgens de nieuwe regels mogen fabrikanten niet langer designrechten inzetten om reparaties te blokkeren die bedoeld zijn om een product in originele staat te herstellen.
Dit heeft directe gevolgen voor de autobranche, waar veel complexe, zichtbare onderdelen gebruikt worden voor het herstel van voertuigen, zoals koplampen, bumpers of vervangende autoruiten. Het monopolie dat voortkwam uit de designrechten, maakte het voor onafhankelijke garages en werkplaatsen zeer lastig of ronduit onmogelijk om reparaties uit te voeren. Met de EU Design Reform Regulation (Regulation 2024/2822) komt een einde aan het monopolie voor must-match onderdelen, wat betekent dat de deur wagenwijd opengezet wordt voor onafhankelijke herstellers.
De richtlijn is vanaf 31 juli 2026 volledig in werking. De aanpassingen rond de vervangende must-match onderdelen is al actief sinds mei 2025, maar heeft vooralsnog veel te weinig aandacht gekregen. autoglasspecialist Autoglas Concurrent was de eerste die uitgebreid aandacht besteedde aan Right to Repair en de EU Repair Clause en de kansen aankaartte voor de onafhankelijke herstelbedrijven.
De gevolgen voor de Nederlandse aftermarket
Dit brengt significante verschuivingen, uitdagingen en mogelijkheden met zich mee, want elke consument bepaalt straks volledig zelf waar hij of zij de auto laat repareren, zonder dat hierbij rekening gehouden moet worden met garantie of de beschikbaarheid van de juiste vervangende producten, of gereedschappen, die onder het designrecht vallen en uitsluitend bij aangesloten garages en werkplaatsen te vinden zijn.
De specialist in autoglas noemt vier belangrijke gevolgen voor de herstelmarkt in Nederland:
1. Lagere prijzen voor reparaties
Vervangende must-match onderdelen worden goedkoper, want onafhankelijke leveranciers kunnen probleemloos identieke, hoogwaardige producten aanbieden, zonder merkexclusiviteit. Dit betekent lagere kosten voor reparaties én zorgt voor een lagere drempel richting vervanging of reparatie, wat zorgt voor meer werk voor onafhankelijke herstellers.
2. Meer reparaties bij onafhankelijke herstelbedrijven
Kritische klanten kiezen voor onafhankelijke werkplaatsen en garages omdat zij daar sneller terecht kunnen. Daarnaast wordt snelle service op locatie of in de eigen werkplaats een sterk concurrentievoordeel voor kleinere bedrijven die investeren in de juiste apparatuur en kalibratietools.
3. Meer specialisatie en lokale werkgelegenheid
Bedrijven die zich specialiseren in OEM-kwaliteit, ADAS-kalibratie en specifieke reparaties, kunnen zich sterker positioneren op de markt en dit zorgt voor meer werk voor lokale reparatiebedrijven.
4. Merkdealers verliezen terrein
Merkdealers stonden altijd sterk vanwege designrechten en blokkades, waardoor alleen zij bepaalde producten en diensten aan konden bieden. Die vlieger gaat niet meer op en dat betekent dat merkdealers terrein zullen verliezen, zeker wanneer meer consumenten geïnformeerd worden over de nieuwe situatie en inzien dat zij keuzevrijheid hebben zonder in te leveren op de kwaliteit.
Dit gaat de komende jaren gebeuren
De gevolgen van de wijzigingen zijn vooral goed te zien op de langere termijn, zo vermoedt de autoglasspecialist. Hun verwachting is dat het aandeel van de onafhankelijke reparaties een flink aantal procent toe zal nemen richting 2028, al is dit afhankelijk van hoe verzekeraars (met hun schadesturing) en leasemaatschappijen reageren. Wanneer zij gebruikmaken van de nieuwe mogelijkheden én consumenten goed geïnformeerd worden, kan de stijging nog veel hoger uitvallen, omdat merkdealers hun monopolie volledig zullen verliezen.
Zo kunnen professionals zich voorbereiden
Autobedrijven zoals garages en herstelbedrijven moeten inspelen op professionalisering, bijvoorbeeld door investeren in up-to-date apparatuur, training van het personeel en heldere communicatie over de concurrentievoordelen die zij hebben, zoals lagere kosten zonder verlies van kwaliteit en (aanzienlijk) kortere doorlooptijden. Uiteindelijk is het immers aan deze aanbieders om de consument naar zich toe te trekken, zo ziet ook de automotive glasspecialist. Met de hulp van de nieuwe regels wordt dit makkelijker, maar niet vanzelfsprekend voor de gemiddelde consument.
Een kantelpunt voor de onafhankelijke garages en werkplaatsen
De Right to Repair Directive en EU Repair Clause markeren een kantelpunt, waarbij concurrentie, innovatie en klantbelang nu de plek innemen van de traditionele restricties. Garages en herstelbedrijven die hier tijdig op inspelen en hier een actieve houding in aannemen, kunnen hier sterk van profiteren. Vanaf nu is het namelijk de consument die bepaalt wanneer én waar gerepareerd wordt, en dat zorgt voor een frisse wind in de branche, die hard nodig was.
Dit artikel is gesponsord door Autoglas Concurrent.
