nieuws

Nieuwe euronorm, wie snapt ‘m?

Techniek

Nieuwe euronorm, wie snapt ‘m?

Geheel voorspelbaar leiden nieuwe uitlaatgasnormen tot felle discussie. Zeker omdat bepaalde auto’s vrijgesteld blijven van de verscherpte Euro 5-norm. Suv’s beschermd, schandalig, roept de een. Niks van waar, zeggen RAI/BOVAG in reactie, suv’s zijn niet vrijgesteld. We doken zelf in de Europese regelgeving: hoe zit het nou écht?.

Neem een flinke zuurstoftank mee bij zo’n duik, raden we aan. Want je blijft een hele tijd onder, in een zee van papieren vol eindeloze heen-en-weer discussies. Met als resultaat een juridisch zo goed mogelijk waterdichte tekst, drijvend in eindeloze stromen ambtelijk Chinees. We hebben uiteindelijk de regels op kunnen vissen waar het om gaat, en wat uitleg waarom deze aanpak is gekozen.

Helaas is men bij de RAI Vereniging en BOVAG buiten adem geraakt, kennelijk. Hun persbericht vergroot de verwarring alleen maar. Eerste reactie vorige week, toen de Euro 5- en 6-normen door het Europees Parlement werden goedgekeurd: milieubeschermers ontzet. Want er zou onder Euro 5 een tijdelijke uitzondering gelden voor suv’s. Nu slaan RAI en BOVAG terug in een persbericht: geen paniek, ook suv’s moeten voldoen aan de Euro 5-roetnorm. Alleen is een hoge uitzondering gemaakt voor zevenzitters wat betreft de eis aan stikstofoxiden.

Wat wil de EU?

Onschuldig vroegen wij ons al af hoe ‘Europa’ de omschrijving van een suv zou hebben vastgelegd, als die ergens van vrijgesteld wordt. Te meer omdat ook u, waarde lezer, met Kerst en Nieuwjaar in zicht, vrienden, familie en bekenden gaat ontmoeten die u hierover kunnen gaan doorzagen. U weet immers alles over auto’s. Dus hebben we voor u en onszelf opgezocht hoe het echt zit. Nee, suv’s zijn niet uitgezonderd, maar wat BOVAG/RAI zeggen is ook niet waar.

De bedoeling van de Europese Unie is om met name de uitstoot van roet en stikstofoxiden (NOx) verder terug te dringen. Daarbij bedenkend dat al te strenge eisen op dit gebied auto’s duur maken, in verband met de benodigde reinigingstechniek. Die bovendien haast altijd nadelig uitwerkt voor het brandstofverbruik, da’s weer slecht voor de kooldioxide uitstoot, die ook beperkt moet worden.

Daarom vond men het een goed plan diesels niet meteen het vuur al te na aan de schenen te leggen. Erg strenge NOx-eisen vergen voor diesels toepassing van een reductiekatalysator. Plus een roetfilter in verband met de roetnorm, dat zou samen erg duur uitpakken. Dan gaan mensen minder dieselauto’s rijden. Als het dieselaandeel in het wagenpark daalt neemt het gemiddeld verbruik toe, en dus de kooldioxide-uitstoot.

Het Europarlement voegde verder toe dat sommige auto’s duidelijk een ‘sociaal doel’ dienen, en daarom wel een beetje buiten schot mogen blijven.

Gefaseerde invoering

Wat zijn dat voor auto’s? Ambulances, auto’s voor gehandicapten, auto’s voor hulpdiensten. Bovendien telt een groot gezin als ‘sociaal’, kennelijk, want auto’s daarvoor moeten eveneens buiten schot blijven: zware modellen met zeven of meer zitplaatsen.

Anderzijds wil de EU de nu nog geldende uitzondering voor zware suv’s wel opheffen. Personenauto’s van meer dan 2500 kg GVW kunnen als lichte bedrijfswagen een typekeur krijgen, wat veel uitmaakt in onder meer uitlaatgasnormen en botsveiligheidseisen. Die uitzondering vervalt, behalve voor auto’s boven 2000 kg met het hiervoor geschetste ‘sociaal doel’.

Als altijd geldt de nieuwe norm het eerst voor nieuw verschijnende autotypes, maar nog niet voor types die op dat moment al in de verkoop zijn. Een jaar later moeten ook die aan de nieuwe norm voldoen. Eerst gaan we in Euro 5 vooral het roet aanpakken, bedacht de EU.

Ook de norm voor NOx wordt strenger, maar voor diesels blijven we nog meer toestaan dan voor benzinewagens. Om tijd te gunnen voor technische ontwikkeling, overwoog de EU, zeggen we nu vast dat vijf jaar na Euro 5 de overgang komt naar Euro 6 waarin diesels net zo weinig NOx mogen produceren als benzinemodellen. Voor benzinemodellen zijn Euro 5 en 6 gelijk.

De échte nieuwe normen

Zo zit dat dus. Euro 5 geldt voor nieuwe personenautotypen vanaf 1 september 2009. Behalve voor nieuwe typen personenauto’s van meer dan 2000 kg GVW met een ‘sociaal doel’. Waaronder auto’s met meer dan zes zitplaatsen, mits die in de typekeur niet als terreinauto aangemerkt worden. Grote suv’s met een tweede achterbank kunnen inderdaad binnen deze uitzondering vallen, maar echt niet álle suv’s worden ontzien. Integendeel, de algemene uitzondering om suv’s boven 2500 kg GVW met de normen voor lichte bedrijfswagens te mogen keuren vervalt.

Voor nieuwe typen lichte bedrijfswagens en de genoemde uitzondering gaat Euro 5 vanaf 1 september 2010 gelden. Dan zijn nieuwe typen zevenzitters dus niet meer uitgezonderd. Voor typen die al op de markt zijn duurt de uitzondering nog tot 1 september 2012. Dan moeten ook zij, en de lichte bedrijfswagens, allemaal aan Euro 5 voldoen. Voor alle typen personenauto’s gaat Euro 5 in op 1 januari 2011.

Euro 5 verlaagt de roetuitworp met 80% tot maximaal 5 mg/km. Praktisch bezien moeten alle diesels dan aan een roetfilter. De stikstofnorm gaat 25% omlaag naar 70 mg/km voor benzine en 180 mg/km voor diesel. Bij Euro 6 zal ook de diesel naar 70 mg/km stikstofoxide moeten, nog 60% verder omlaag, waarvoor een extra katalysator nodig zal zijn. De overige grenswaarden veranderen in Euro 6 niet. Tussen 1 september 2014 en 1 september 2016 gaat Euro 6 gefaseerd in. Dan zonder uitzonderingen.

Een kleine uitzondering

Dus maximaal tot 1 september 2012 kan een bestaand type zevenzits suv van boven 2000 kg GVW nog Euro 4-uitlaatgas uitblazen, twintig maanden langer dan andere personenauto’s. Een beetje sjoemelen met andere forse suv’s door ze onder bedrijfsautonormen te keuren kan onder Euro 5 niet meer. ‘De’ suv wordt niet ontzien, in tegendeel, straks krijgt alleen nog een bepaalde categorie (zevenzitters) maximaal anderhalf jaar uitstel van executie. Zó zit dat echt!

Peter Fokker (Redactie Auto & Motor TECHNIEK)

Reageer op dit artikel