nieuws

Zo verleen je starthulp zonder elektronica te beschadigen

Werkplaats & Onderhoud 40292

Zo verleen je starthulp zonder elektronica te beschadigen

Het kwik daalt alweer enige tijd onder het vriespunt, en dat betekent extra werk voor het autobedrijf door lege accu’s. Maar let op: bij starthulp geven bij een moderne auto komt meer kijken dan louter de startkabels aansluiten. Hoe verleen je veilig starthulp, zonder de elektronica te beschadigen? AMT vroeg het aan een ervaringsdeskundige: de ANWB Wegenwacht.

“Wanneer vroeger de accu van een auto leeg was, kon je die makkelijk starten met startkabels. De plus op de plus en de min op de min. Tegenwoordig heeft bijna elke auto een stroomsensor in het laad- en startcircuit zitten”, schreef AMT-lezer Dries van der Heijden ons. Hij vraagt zich af hoe je bij een moderne auto starthulp verleent, zonder dat je de elektronica beschadigt. AMT roept de hulp in van de ANWB Wegenwacht.

Onderscheid tussen 3 systemen

De Wegenwacht wordt vaak ingeschakeld voor starthulp. De oorzaken van een lege accu zijn divers. Net als de mogelijkheid om starthulp te geven aan een voertuig. John van de Water, coördinator technische opleidingen ANWB, geeft uitleg: “We maken onderscheid tussen drie systemen. Het eerste is de standaard accu zonder batterijsensor en start-stopsysteem. Het tweede systeem is een EFB-accu (Enhanced Flooded Battery) met batterijsensor en start-stopsysteem. Het derde is een AGM-accu. Die is geschikt voor voertuigen met start-stopsysteem en biedt recuperatiemogelijkheid. Dat betekent dat hij remenergie uit de dynamo opslaat.”

Van de Water: “Omdat de accu leeg is en je starthulp gaat geven, is het belangrijk om te weten of de pech-accu de aangeboden energie goed op kan nemen en de dynamo goed functioneert. Is de accu defect? Is er een onderbroken cel of een afgebroken verbinding? Zijn de bedrading en aansluitingen goed?

Is de accu defect? Is er een onderbroken cel of een afgebroken verbinding? Zijn de bedrading en aansluitingen goed?

Voorkomen dat er vonkvorming optreedt

Onder het zwarte kapje zit een accusensor. De zwarte kabel sluit je aan op de hulppool.

Onder het zwarte kapje zit een accusensor. De zwarte kabel sluit je aan op de hulppool.

Starthulp verlenen is bij het eerste systeem het eenvoudigst. “Zet de rode startkabel op de plus van de donorauto, daarna op de plus van de pechauto. Plaats de zwarte op de min van de donorauto en op de massa van het motorblok van de pechauto. Zo voorkom je dat er vonkvorming optreedt. Heb je een auto met EFB- of AGM-accu, dus het tweede of derde systeem? Raadpleeg dan eerst het instructieboekje. Daarin staat waar de starthulppunten zitten. Vaak kun je de startkabels niet direct op de accu aansluiten. Meestal bevindt er zich dan een aansluiting voor de minkabel onder de motorkap. Die aansluiting zit altijd voor de accusensor, zodat die kan meten of er starthulp wordt gegeven. Is er geen massapunt aanwezig? Zet de minkabel dan altijd voor de batterijsensor, bijvoorbeeld op de massa van het motorblok.”

Spanning moet minimaal 14,2 V zijn

Dan de starthulp zelf: “Heb geduld en beoordeel wat je aan het doen bent! Start de donorauto en laat de accu eerst vijf minuten opladen. Meet de spanning en stroom. De spanning moet minimaal 14,2 V zijn. Zorg dat de verbruikers van de donorauto uit staan en de stroom naar de pechaccu boven de 20 A uit komt. Start dan het pechvoertuig en laat de motor vijf minuten draaien. Controleer of de stroom door de kabel onder de 5 A zit voordat je hem losneemt. Des te kleiner de stroom, des te kleiner de kans op vonkvorming. Bij het eerste systeem kan er een piekspanning optreden, schakel daarom de achterruitverwarming en kachelmotor in voor je de kabels verwijdert. Bij het tweede en derde systeem is dit niet meer mogelijk.”

Gestratificeerd of gesulfateerd

“Als een accu tijdens de eerste vijf minuten laden onder de 10 A blijft, is die mogelijk gestratificeerd of gesulfateerd”, zegt Van de Water. “Afhankelijk van de elektrische verbruikers is het niet raadzaam om dan te gaan rijden. Als de elektrische stuurbekrachtiging onvoldoende stroom krijgt, trekt die de spanning naar beneden als je stuurt. Dan slaat de motor af en kunnen elektrische componenten beschadigen. Je moet de accu dan vervangen.”

Voldoet de accu niet? Dan laadt de ANWB Wegenwacht vijf minuten bij en beoordeelt dan opnieuw.

Voldoet de accu niet? Dan laadt de ANWB Wegenwacht vijf minuten bij en beoordeelt dan opnieuw.

Smart charge system

Een ander aandachtspunt is het smart charge system. “Dat kom je bij elk type accu tegen. De dynamo gaat de accu niet direct opladen na de starthulp. Wacht in dat geval. Bij sommige merken, zoals Ford, geeft de dynamo juist 16 volt om de accu een boost te geven. Ook dan moet je een paar minuten geduld hebben tot de waarde zakt naar de nominale waarde. Zorg ervoor dat je de pechaccu altijd met een externe lader goed doorlaadt zodat de schade aan de accu beperkt blijft. Alleen een rondje rijden is niet voldoende.”

Accutester

De ANWB Wegenwacht beschikt over een accutester die de State of Charge (SoC) en State of Health (SoH) weergeeft. “Blijkt dat de accu onvoldoende startcapaciteit (CCA) heeft, dan volgt een laadcyclus van vijf minuten. Daarna beoordeelt de wegenwachter de accu opnieuw. Vervolgens voert hij een dynamotest uit en controleert hij de lekstroom. Zo kan hij ook bij een ontladen accu goed advies geven. Blijkt de accu aan vervanging toe, dan monteert hij ter plekke een nieuwe.”

Reageer op dit artikel