nieuws

Waarom is niet-zichtbare speling geen APK-afkeur?

Werkplaats & Onderhoud 16029

Waarom is niet-zichtbare speling geen APK-afkeur?
De verbindingen in het stangenstelsel van de stuurinrichting mogen niet te veel speling vertonen, tenzij…, die speling onder de stuurhuishoes zit.

Een AMT-lezer keurde een Renault Scénic. Hij constateer- de een speling van 1,5 mm rechts in de stuurinrichting. Maar de bron van de speling was de kogel onder het stuur- huisrubber. Hij controleerde met een collega visueel de stuurverdraaiing. Omdat ze die op 10 graden schatten, keurde hij de auto goed. Was dat juist? En wat maakt het al dan niet zichtbaar zijn van de spelingsbron uit voor de veiligheid?

Op de auto kwam een steekproef. De steekproefcontroleur mat zelfs nog ietsje meer speling: 1,8 mm. Op zich geen punt, want in de toelichting bij lid 7 van artikel 5.2.29 over de onder- delen van de stuurinrichting staat dat de eis van maximaal 1 mm slijtagespeling niet van toepassing is op niet zichtbare stuurverbindingen. En inderdaad, de kogel onder het stuurhuisrubber is niet zichtbaar.

Wel moeten dan nog de bestuurde wielen goed reageren op de draaiing van het stuur, zoals lid 1 van hetzelfde artikel omschrijft. Bij de wijze van keuren staat daar maximaal 15 graden stuurwielhoekverdraaiing genoemd voor de wielen van stand veranderen. En dat leverde nog wel even wat ge- doe op omdat er geen gradenboog voorhanden was. Toen die er uiteindelijk toch kwam, bleek de stuurhoekver- draaiing 12 graden te zijn: goedkeur. Kortom, juiste beslissing.

Speling van huis uit 

Het gaat om speling door slijtage. Maar als je de verbinding niet kunt zien, hoe weet je dan dat slijtage de oorzaak is?

Het gaat om speling door slijtage. Maar als je de verbinding niet kunt zien, hoe weet je dan dat slijtage de oorzaak is?

Dan de vraag over de zichtbaarheid van de spelingsbron. Die leggen we voor aan beleidsmedewerker Bert Top van de RDW: “Een uniforme eis van 1 mm voor alle stuurverbindingen is niet mogelijk”, zegt hij. “Sommige stuurkogels hebben namelijk van huis uit, dus nieuw, al speling. Het kan zelfs zijn dat er op een nieuwe kogel al 1 mm of meer aan speling zit (denk aan veerbelaste kogels). De kogel of verbinding onder de stuurhuishoes is een bekend fenomeen. Strikt formeel kun je namelijk niet vaststellen waar het om gaat. Je kunt de kogel/verbinding niet zien en het is niet toegestaan om de hoes te demonteren. Het is dus een aanname van wat je denkt dat onder de hoes zit. Op een dergelijke aanname mag je niet afkeuren. En andersom: bij een steekproef mag niet worden gesanctioneerd (afgekeurd) op een aanname.”

Slim meten

Top vervolgt: “Wat dan overblijft is de eis dat binnen 15 graden stuurverdraaiing de wielen moeten gaan bewegen. Daar is een trucje voor: 15 graden is een 24ste deel van de omtrek, dus: π/24 maal de diameter van het stuurwiel. Dat is ongeveer 1/8 x diameter stuurwiel. Op de omtrek gemeten dus een achtste van de diameter. Alleen als het heel nauw komt moet er een gradenboog aan te pas komen.”

Meer over APK

Meer weten over APK-regelgeving 2016, APK-praktijk voorbeelden, equipment zoals remmenbanken en EOBD-tools? Bekijk het APK-dossier van AMT, interessant voor elke APK-keurmeester.

Reageer op dit artikel