artikel

De eindstrijd van ‘Bedrijfs-‘ en ‘Autotechnicus van de Toekomst’: Technisch talent aan het werk

Werkplaats & Onderhoud 463

Een stille verbruiker in een Hyundai i20, de airco van een DAF LF 45 die geen koude lucht meer blaast en een Fiat Panda die is stilgevallen en niet meer aanslaat. Zomaar een greep uit de praktijkopdrachten die de halvefinalisten van de Autotechnicus en Bedrijfsautotechnicus van de Toekomst-competities op hun bordje kregen. Los het maar op. Alleen de allerbesten gingen door naar de finale op AMT Live…

De eindstrijd van ‘Bedrijfs-‘ en ‘Autotechnicus van de Toekomst’: Technisch talent aan het werk
Een goedgevulde examenwerkplaats bij Innovam. IBKI heeft in samenwerking met Volvo Trucks, de opdrachten samengesteld. Uitdagend en dichtbij de dagelijkse praktijk is hun doel. Dat is hen bij de halve finale weer goed gelukt.

Aan de eerste ronde, de online kennistest, deden dit jaar bijna duizend studenten (bedrijfs)autotechniek mee. Dat is bijna een verdubbeling ten opzichte van de voorgaande jaren. Mooi, de verkiezing leeft dus onder studenten en scholen. Vragen over onder meer secundaire luchtinjectie, cilinderoverslag, overgangsweerstanden en veiligheidssystemen kwamen in de test voorbij. Het niveau van de deelnemers aan de online kennistest was hoog. Een mooie prestatie van de halvefinalisten dat zij de top hebben weten te bereiken.

In de IBKI-examenwerkplaats van Innovam in Nieuwegein staan acht voertuigen met verschillende storingen en klachten klaar voor de praktijkopdrachten waar de jonge techneuten hun technische kennis en inzicht op los kunnen laten. Per opdracht krijgen zij een uur de tijd om tot de juiste conclusie te komen.

Spannend

Best spannend zo’n halve finale, en dat is aan de gezichten van de jongens af te lezen. Na het welkomstwoord en de instructies valt de spanning weg en gaan ze aan de slag. Wie houdt het hoofd koel en komt een stap dichterbij de titel ‘Autotechnicus’ of ‘Bedrijfsautotechnicus van de Toekomst’?

Drie keer Summa

Summa Automotive uit Helmond is dit jaar weer goed vertegenwoordigd. Halvefinalisten autotechniek Jim van den Eeden, Rik van Gennip en Stijn van den Oever volgen alle drie de opleiding in Helmond.

De heren zijn aan elkaar gewaagd, het niveau is hoog en de resultaten liggen dicht bij elkaar. “De opdrachten waren pittig”, vindt Rik van Gennip. “Vooral de storing in de Fiat Panda was lastig, maar uiteindelijk goed te doen. Ik zat bij elke opdracht steeds snel op het goede spoor. Daar had ik geluk mee.” Uiteindelijk trekken Stijn en Rik aan het langste eind. Zij gaan door naar de grote finale op op AMT Live 2017.

Ervaring telt

Bij de bedrijfsautotechneuten komen Jari Bouleij, Antwan van Veenendaal (beiden van het Koning Willem l College), Tom Verdeuzeldonk (Summa Automotive) en Martijn Veen (ROC van Amsterdam) in actie. Bij deze categorie zijn de onderlinge verschillen in de einduitslag groter. Jari en Antwan moeten hun meerdere erkennen in Tom en Martijn. Niet gek, want Jari en Antwan zijn ‘de Benjamins’ van alle deelnemers.

Slechts 17 jaar oud en aan het begin van hun opleiding. “De opdrachten waren best moeilijk”, vertelt Jari na afloop. “Sommige storingen en systemen die bij de opdrachten voorkwamen hebben we op school nog niet behandeld. Jammer dat we niet door zijn, maar het was erg leuk en leerzaam om mee te doen.”

Tom Verdeuzeldonk is blij met zijn finaleplaats. “De opdrachten waren mooi om te doen en het ging me goed af. Met de airco-opdracht had ik het even moeilijk. Bij mijn leerbedrijf besteden we airco-onderhoud uit. Ik kom het dus niet tegen in de praktijk. Ik heb er zeker van geleerd.”

Drie defecte personenauto’s

De eerste opdracht: een Fiat Panda is stilgevallen en slaat niet meer aan. De krukassensor is pas vervangen. Heeft dat er iets mee te maken? Haalt de startmotor het starttoerental? Zijn er foutcodes? Wordt er voldaan aan de drie basisvoorwaarden om een benzinemotor te laten lopen? Dat blijkt niet het geval te zijn.

Door naar opdracht twee. Een Skoda Fabia uit 2009 wil niet starten. Als je de sleutel omdraait, gebeurt er niets. De jonge techneuten wordt gevraagd het probleem op te lossen. Wie het goed doet, komt via een V4-meting op een onderbreking tussen contactslot en startrelais uit. Ook de weg daarnaartoe is van belang. De deelnemers moeten hun stappen, metingen en meetwaarden, tests en conclusies gedetailleerd vastleggen.

Dan nummer drie, de accu van een Hyundai i20. Die loopt leeg als de klant de auto een paar dagen niet gebruikt. De ruststroom in de auto is verhoogd. Wat nu? Zekeringen trekken? Liever niet. Uitleggen waarom je beter de stroom door de zekeringen kunt bepalen via de spanningsverliesmethode, hoort bij de opdracht. Maar om dat te kunnen doen, moet je wel weten welke weerstand iedere zekering heeft.

Krijgt de Panda-motor lucht? Check! Een vonk? Check! Brandstof? Hmm. Het elektrisch schema van de Panda en slim meten brengen Autotechnicus Stijn van den Oever uiteindelijk bij… de botsschakelaar. Die is defect en sluit de brandstoftoevoer af.

Gelukkig is die info beschikbaar. Wie het goed doet, bepaalt zo het circuit waarin de stille verbruiker zit zonder de nare gevolgen die het trekken van de zekeringen kan hebben. Als autotechnicus moet je ook een Voertuigdatabase kunnen raadplegen.

Bij opdracht vier gaat het om de kennis van systemen in een Honda Jazz 1.2i. Met vragen als: ‘Wat is de kleur van de draden van de drukschakelaar van het handmatig bediende aircosysteem’, en: ‘Voor welke systemen verzorgt relais K13 de spanning?’, gaat dat de deelnemers goed af.

Het grote werk

De eerste opdracht voor de bedrijfsautotechnici gaat over de airco-installatie van een DAF LF 45. Die blaast geen koude lucht. Het gaat erom diagnose te stellen zonder aircoserviceapparaat en zonder manometers. Door op alle leidingen de temperatuur te voelen, kom je veel aan de weet.

Is de uitgang van de compressor heet? Dan mag je aannemen dat die werkt. En bij de ingang van de verdamper moet het echt ijskoud zijn. Bij deze auto komen de uitersten niet verder dan warm en koel. Oorzaak: veel te weinig koudemiddel.

Opdracht twee. De motor van een Volvo FH slaat niet aan. En foutcodes zijn er niet. Belangrijke vraag: welke sensoren en actuatoren zijn van belang bij het aanslaan? Zeker bij probleemgevallen zonder foutcodes helpt dat je op weg. Daarom is, naast begrip over de werking van die componenten, kennis van realtime data en parameters een ‘must have skill’. Is een waarde aannemelijk of niet?

In dit geval geeft de raildruksensor een waarde door van 859 bar. Bij stilstaande motor! Het motormanagement vindt dat meer dan genoeg om te starten. En dus gaat er geen brandstof naar de rail. Tja, dan slaat de motor niet aan.

Bij opdracht drie zit het probleem in de EPB (parkeerrem). Die lost niet. Uit de foutcodes blijkt dat de communicatie tussen de HCU en APM verstoord is. Een van de taken van de APM is het activeren en deactiveren van de EPB. De bediening van de parkeerrem kan handmatig met de HCU (Hand Control Unit).

Bedrijfsautotechnicus Martijn van Veen in actie met de airco-installatie van de DAF. Als je snapt hoe een airco werkt kun je met een temperatuurvoeler diagnose stellen.

Hoe verloopt de communicatie tussen HCU en APM? Dat blijkt via een LIN-netwerk te gaan. Dan is het de kunst uit te zoeken hoe het signaal van een goed werkend systeem er uitziet. Lukt dat, dan geeft de oscilloscoop het geheim van deze storing prijs.

Ten slotte opdracht vier. Ook het raadplegen van een voertuigdatabase is onderdeel van de uitgebreide toolbox van de bedrijfsautotechnicus. In dit geval van een DAF XF105. De vragen? Onder meer: ‘Hoeveel ampère is de zekering van de B+ van de dynamo?’, ‘Hoe groot zijn de aanhaalmomenten van de cilinderkoppen?’, ‘Wanneer moeten de wiellagers achter gesmeerd worden?’ En: ‘Teken de ligging van de poly-V-riemen.’

En de winnaar is…

Ruim voor de finale gaat beginnen, zijn de finalisten al aanwezig op AMT Live. Met de zenuwen lijkt het mee te vallen. Zodra het ‘licht uit, spot aan’ is, barst de eindstrijd los onder het oog van de vakjury en het publiek. Wie mag zich over een klein uurtje ‘Autotechnicus-’ en ‘Bedrijfsautotechnicus van de Toekomst’ noemen?

Stijn van den Oever en zijn klasgenoot Rik van Gennip, beiden leerlingen van Summa Automotive, gaan samen de strijd aan voor de titel van ‘Autotechnicus van de Toekomst’. Tom Verdeuzeldonk (Summa Automotive) en Martijn Veen (ROC Amsterdam) gaan beiden voor de titel van ‘Bedrijfswagentechnicus van de Toekomst’. We maken nader kennis met de mannen.

Verder studeren

Rik volgt de BBL-opleiding Technisch Specialist bij Summa Automotive in Helmond en werkt bij Rüttchen Automotive. Het mooiste werk? “De klussen waar je vies van wordt, zoals een motorrevisie.” Hoe ziet hij zijn toekomst? “Ik zit nu in mijn laatste jaar niveau 4. Eerst deze opleiding afronden en dan ga ik kijken wat ik verder wil leren. Maar zeker wel in de autotechniek.”

De wieluitlijnpuzzel. Wie weet de wielstanden en beweringen te matchen met de juiste illustratie?

Dat geldt ook voor zijn klasgenoot Stijn van den Oever. “Ik ga zeker verder studeren na deze opleiding. Ik denk richting autotechniek of elektrotechniek.” Hoe ziet hij de toekomst van de autotechnicus? Ik denk dat het werk in de werkplaats zeker gaat veranderen door nieuwe technieken. Het onderhoud gaat in de toekomst voornamelijk door merkdealers of rechtstreeks vanuit de fabrikant uitgevoerd worden.”

Bedrijfswagentechneut Martijn Veen volgt een BBL-opleiding Bedrijfswagentechniek niveau 3. “Ik heb bij Defensie gewerkt en sleutelde aan gevechtsvoertuigen en trucks.” Martijn werkt nu bij Volvo Trucks. “Het werk is geweldig. Ik vind elektronica en complexe storingen interessant. Ik hoop uiteindelijk door te kunnen groeien naar werkplaatschef.”

Opdracht injectoren testen. Behoorlijk pittig met vragen als met vragen als: met welke spanning worden commonrail injectoren aangestuurd? En, wat is het doel van de classificatiecode die moet worden ingevoerd in de ECM?

Tom Verdeuzeldonk werkt als BBL-er bij TTC van Gog in Nuenen. “Het mooiste aan het vak vind ik dat je constant moet blijven nadenken. Er is bij ons geen werk dat je op de automatische piloot kan doen.”

Tijdsdruk

Aan de slag. Vier opdrachten, drie minuten per opdracht. Een synchromesh-opdracht waarbij je onderdelen van een versnellingsbak in elkaar moet zetten, een wieluitlijnpuzzel, injectoren doormeten en een pittige theoretische toets. Ga er maar aanstaan. Het lukt alle finalisten de opdrachten binnen de tijd uit te voeren.

De kersverse titelhouders worden beloond voor hun kennis. Stijn neemt naast de Sonos speaker, beschikbaar gesteld door de ATC ook een Kraft gereedschapskar namens Automotive Academy mee naar huis. Tom heeft de keuze tussen een jaarcontract bij Volvo Trucks of een helicoptervlucht. Maar de mooiste beloning is toch de titel!

En dan is het grote moment aangebroken. Nadat de scholenprijzen zijn uitgereikt aan Summa Automotive (Autotechniek) en het Koning Willem I College (Bedrijfsautotechniek) is het tijd voor de bekendmaking van de winnaars. Stijn van den Oever en Tom Verdeuzeldonk mogen zich een jaar lang ’Autotechnicus’ en Bedrijfsautotechnicus van de Toekomst’ noemen. Zij ontvangen hun prijzen uit handen van Innovam-directeur Hermen Bruin. Proficiat heren!

 

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels