artikel

Breuk heeft kostbare gevolgen, hergebruik van cilinderkopbouten (2001-04)

Techniek

Bij het vervangen van een koppakking vraagt het juist aanhalen van de cilinderkopbouten veel aandacht. Er zijn motoren waarbij de ‘oude’ bouten opnieuw mogen worden gebruikt, terwijl bij andere motoren montage van nieuwe bouten wordt voorgeschreven. Vanwaar dit verschil en hoe weet je of de bouten wel of niet opnieuw mogen worden toegepast?

Een kopbout werkt als een veer. Door de bout voor te spannen klemt deze de onderdelen met een bepaalde kracht op elkaar. Bouten kunnen onbeperkt worden gebruikt zolang ze in het elastische gebied worden vervormd en niet beschadigd zijn. Beschadigingen zorgen voor kerfwerkingen die het begin kunnen zijn van een vermoeiingsbreuk.

Tegenwoordig worden de bouten die voor de cilinderkop of de drijfstang worden gebruikt zover voorgespannen dat ze niet alleen elastisch, maar ook plastisch vervormen. Dat betekent dat ze na gebruik iets dunner en langer zijn geworden. Er zijn autofabrikanten die daarom opgeven binnen welke grenzen de diameter en lengte zich moeten bevinden om de bouten een tweede maal te kunnen gebruiken. Andere fabrikanten nemen geen enkel risico en bevelen nieuwe bouten aan. Het risico is dat als bij hergebruik de bouten met een te hoge voorspanning worden vastgezet deze breken zodra de extra belasting (bij de hoogste verbrandingsdruk of bij het hoogste toerental) op de bout komt te staan.

Er zijn twee mogelijkheden om boutbreuk te voorkomen: vernieuw de bouten na gebruik of raadpleeg het werkplaatshandboek. Als de fabrikant opgeeft dat de bouten onder bepaalde condities kunnen worden hergebruikt, houdt u zich daaraan. Of hergebruik economisch gezien verstandig is, hangt af van de totale reparatiekosten. Ook het raadplegen van de documentatie en het opmeten kost tijd, dus geld.

Reageer op dit artikel