artikel

Minimaliseren en optimaliseren met de wielbalancer, minder lood of mooier’ rond (1998-11)

Techniek

In de vorige maand uitgegeven equipment-special werd uitvoerig ingegaan op de trends en het aanbod wielbalanceermachines, Het verschil tussen minimaliseren en optimaliseren is me echter niet geheel duidelijk. Verder zijn sommige machines uitgerust met excentriciteitsmeting; waar dient dit precies voor? Wilt u ook eens uitleggen wat het nut is van een verticale balanceeras?

Vrijwel alle moderne wielbalances hebben een minimaliseringsprogramma. Hiermee is het mogelijk het zwaarste punt van de velg te bepalen èn het zwaarste punt van de band.

Vervolgens kan men de band zodanig op de velg verdraaien, dat beide (zwaarste) punten tegenover elkaar liggen. Het resultaat is een aanzienlijke vermindering van het onbalans gewicht. Dat komt het uiterlijk (minder lood) en do trillingsvrije loop ten goede.Veel fabrikanten noemen dit minimaliseringsprogramma ten onrecht ‘optimatiseren’. In de praktijk wordt minimaliseren alleen toegepast bij’ probleemwielen’, aangezien deze procedure veel tijd vergt.

Optimaliseren

Bij dit minimaliseren blijft de hoogteslag van een wiel buiten beschouwing. Bij een moderne, gevoelige wielophanging kan het effect van hoogteslag echter groot zijn. Een wiel dat nauwkeurig op nul is gebalanceerd, kan bij hogere snelheden als gevolg van hoogteslag toch trillingen veroorzaken. We geven een voorbeeld: een hoogteslag van 2 mm genereert bij een 15 inch wiel en een snelheid van 100 km/h een kracht die vergelijkbaar is met een onbalans van 105,5 gram! Voor Hofmann was dit reden het minimaliseren te vervolmaken tot een echt optimaliseringsproces.

Fabrikant Hofmann heeft op deze methode zware patenten rusten, Via een ingenieuze meetmethode zijn de Hofmann wielbalancers in staat do excentriciteit van de velg te bepalen. Vervolgens wordt het zwaarste punt van de band gemeten. Dit zwaarste (stugge) punt van de band wordt vervolgens tegenover het hoogste punt van de velg gedraaid, In belaste toestand draalt het wiel dan mooier rond dan een alleen geminimallseerd wiel. Machines met excentriciteitsmeting zijn uitgerust met een elektronische arm met een meetwieltje. Hiermee kan men de band en de velgrand aftasten. Vervolgens geeft de machine advies hoe de band op de velg moet worden verdraaid om een geometrisch optimale (dus ronde) band-wiel combinatie te verkrijgen. Dit wordt ook wet geometrisch ‘matchen’ genoemd.

Verticale balanceeras

Over het voordeel van een verticale balanceeras kunnen we kort zijn: bij het opspannen zakt het wiel in horizontale positie gelijkmatig over de conus op de balanceeras.

Bij de horizontale balanceeras hangt het wiel daarentegen door zijn gewicht ‘aan’ de as en dat komt de centrering niet ten goede.

Toch is de horizontale balanceeras gemeengoed, omdat bij een verticale as het aanbrengen van lood aan de onderkant van het wiel erg lastig is. Bij sommige machines is dit ondervangen met een kantelbare balanceeras. Het wiel wordt in horizontale positie opgespannen waarna de balanceeras 900 wordt gekanteld en het wiel in verticale stand het balanceerproces doorloopt. De centrering tijdens het opspannen is dan optimaal, en het lood kan na het balanceren gemakkelijk worden aangebracht.

Reageer op dit artikel