- Trefwoorden:
- Hybride en elektrische aandrijving,
- Elektriciteit,
- Accu,
- Li-ion accu,
Raakt lithium voor accuproductie snel op?
woensdag 10 februari 2010
Olie raakt op, maar hoe zit het met de grondstoffen voor li-ion-accu's.
We zijn ons al lang bewust dat de aardolievoorraad eindig is. Zuinig zijn is het motto, al stijgt het totale verbruik toch hand over hand. Een extra reden om elektrisch te gaan rijden. Maar ook dan komen de eerste bedenkingen al op: zitten we straks met olie, maar zonder lithium voor accu’s? Het instituut Fraunhofer ISI deed onderzoek. Voor hoe lang hebben we nog lithium?
Als we helemaal geen aardolie meer hebben, of als die duurder wordt dan goud, krijgt de mensheid een fors probleem. Dat onze auto dan stilstaat is tot daar aan toe, we zouden het ook zonder allerlei kunststoffen moeten stellen, om eens wat te noemen.
Maar er zit ook wat in de gedachte dat elektrisch rijden gelijke problemen gaat opleveren. Daarbij zijn, zoals het nu staat, grondstoffen nodig die nog veel zeldzamer zijn dan aardolie. En op=op.
Lithiumbehoefte in het dominantiescenario, in lichtgroen het aandeel van auto-accu’s.
Verkenning tot 2050
Niet zo raar dat het Fraunhofer Instituut voor Systeem- en Innovatie-onderzoek een wetenschappelijk onderbouwde schatting heeft gemaakt voor de bekendste van die grondstoffen. Elektromobiliteit is volgens de laatste inzichten afhankelijk van lithium-ionen-accu’s. Daar hebben we dus het zeldzame metaal lithium voor nodig.
Overigens hebben we al meer van lithium gehoord, het zit ook in smeervet. Met zulke andere toepassingen hield het Fraunhofer-onderzoek rekening. Lithium gaat ook naar glas- en keramiekproductie, dan is er het lithiumvet, en zo meer.
Dat legt het onderzoek naast de bekende wereldvoorraad van zes miljoen ton lithium. Aangevuld met de voorzichtigste schatting van nog niet aangebroken voorraden, die nu te duur zijn om te winnen. Dat is nog eens minstens veertien miljoen ton.
Vervolgens zijn schattingen gemaakt van de industriële behoefte tot aan 2050, om te zien hoeveel zorgen we ons moeten maken.
Verloop van de wereldwijde autoverkoop in het dominantiescenario.
Pluralisme en dominantie scenario
Een grote vraag is vooral hoe de opkomst van elektrische auto’s zich de komende veertig jaar ontwikkelt. Hierop liet het Fraunhofer instituut twee scenario’s los. Het pluralismescenario sluit ruwweg aan op wat de industrie voorspelt, het dominantiescenario past meer bij wat de politiek wenst.
De industrie zegt dat elektrisch rijden geleidelijk naast het gebruik van verbrandingsmotoren komt, vooral in en om grote steden. In dat geval gaat het onderzoek ervan uit dat in 2050 half om half elektrische en conventionele auto’s verkocht worden. Pluralisme, twee soorten aandrijving naast elkaar.
Overheden streven een snelle omschakeling op elektrisch rijden na. Daar willen ze met subsidies wel een krachtig handje in meehelpen. Als dat werkt komt het Fraunhofer-onderzoek op het dominantiescenario, dat in 2050 85% van de nieuwe auto’s elektrische aandrijving heeft.
Voor beide gevallen werd uitgerekend hoeveel lithium nodig zou zijn, voor accufabricage plus alle andere huidige toepassingen. Voorzichtig meerekenend dat in de periode tot 2050 20 tot 25% van de behoefte gedekt zou kunnen worden uit hergebruik van lithium.
Lithiumbehoefte in het pluralismescenario, in lichtgroen voor auto-accu’s.
Andere zorgen
De uitkomst valt niet tegen. Bij het pluralismescenario hebben we in 2050 pas 51% van de nu beschikbare lithiumvoorraad verbruikt. Een probleempje hebben we in het dominantie scenario, want dan komen we met de huidige lithiumvoorraad plus hergebruik maar tot 2049 rond!
Toch is er zelfs dan geen man overboord, zegt het Fraunhofer-onderzoek. We hebben dan namelijk nog niet de minstens veertien miljoen ton moeilijker winbare lithium aangebroken. Kost wat meer, maar dan kunnen we weer een hele tijd vooruit.
Autoverkoop in het pluralismescenario. Merk op dat hier vooral hybrides opkomen, in het dominantie scenario vooral plug-in hybrides en puur elektrische auto’s.
Toch eindigt het rapport met een bezorgde noot. En wel de aanbeveling om eenzelfde onderzoek los te laten op andere grondstoffen die voor elektrisch rijden belangrijk zijn. Hoe zitten we met koper voor elektrisch draad? Hoe zitten we met kobalt, voor accu’s en magneten? En wat te denken van neodymium, broodnodig voor sterke magneten in elektromotoren? Daar krijgen onze kinderen nog eens heel diepe zorgen over, als wij gezorgd hebben dat er nog wat olie voor ze overblijft.
Peter Fokker (Redactie Auto & Motor TECHNIEK)
